Giełda Papierów Wartościowych

22 marca 1991 r. w Warszawie utworzono Komisję Papierów Wartościowych i Giełd, mającą działać na podstawie ustawy Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi.

Do jej zadań należy nadzorowanie przestrzegania reguł uczciwego handlu i konkurencji w zakresie publicznego obrotu oraz powszechnego dostępu do informacji na rynku papierów wartościowych.

Nadzorowanie domów maklerskich i banków prowadzących działalność maklerską oraz osób prywatnych prowadzącymi taką działalność.

Komisja ma obowiązek współdziałać z Narodowym Bankiem Polskim, administracją rządową oraz innymi instytucjami uczestniczącymi w obrocie papierami wartościowymi w celu rozwoju tego rynku.

Do jej obowiązków należy także przygotowywanie aktów prawnych oraz upowszechnianie wiedzy o zasadach funkcjonowania rynku papierów wartościowych.

Minister Przekształceń Własnościowych i Minister Finansów reprezentujący Skarb Państwa podpisali 12 kwietnia 1991 r. akt założycielski Giełdy Papierów Wartościowych. Cztery dni później odbyła się pierwsza sesja z udziałem siedmiu domów maklerskich, notowano na niej akcje pięciu spółek: Tonilu, Próchnika, Krosna, Kabli, Exbudu. W 1994 r. została formalnie przyjęta do Światowej Federacji Giełd.

19 września 2006 r. Komisję zastąpiła Giełda Papierów Wartościowych w Warszawie. Jej działanie kontroluje regulamin giełdy, Komisja Nadzoru Finansowego oraz 3 ustawy z 29 lipca 2005 r.: O obrocie instrumentami finansowymi, O ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, O nadzorze nad rynkiem kapitałowym.

GPW została założona przez Skarb Państwa jako spółka akcyjna, złożona z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy, Rady Nadzorczej zwanej Radą Giełdy oraz Zarządu.

Giełda jest głównym elementem rynku wtórnego odbywającego się za pośrednictwem domów maklerskich i banków. Dzieli się na rynek podstawowy i rynek równoległy.

Najważniejsze indeksy to WIG, WIG20, mWIG40, notowane są tutaj 382 spółki.

Obecnie istnieje coraz silniejsza tendencja do łączenia giełd na całym świecie. Połączyły się parkiety w Singapurze i Australii, Londyn ogłosił swoje połączenie z Tokio a giełda w Hongkongu poszukuje obiektu do przejęcia. Planowane jest połączenie Nowego Jorku i Frankfurtu.

Taki sam los prędzej czy później stanie się także udziałem GPW, prawdopodobnie połączy się z którąś z giełd będących na mniej więcej tym samym poziomie, w Europie są to Madryt, Zurych, Ateny i Oslo.

Instytucje finansowe

Instytucje finansowe są to miejsca w których dochodzi do obrotu pieniędzmi na dużą skalę. Do takich instytucji należą na przykład banki, czyli firmy, które udzielają nam wszelkiego rodzaju pożyczek i kredytów. Oprócz tego w bankach możemy zakładać konta, na które będą nam spływały pieniądze wypłacane przez naszych pracodawców. W bankach można również wpłacać i wypłacać pieniądze lub robić przelewy między bankowe. Inną instytucją finansową jest giełda, czyli miejsce gdzie dochodzi do wymiany papierów wartościowych i innych instrumentów finansowych między graczami giełdy. Na giełdach zazwyczaj grają firmy, które mają ustabilizowaną sytuację na rynku. Na giełdzie można kupić udziały danej firmy i zależnie od tego czy dobrze sobie ona radzi na rynku,  właściciel udziałów zyskuje lub traci na wartości udziałów. Instytucje finansowe, to także domy maklerskie, usługi finansowe, a także towarzystwa ubezpieczeniowe, w których można sobie wykupić polisę na życie lub program inwestycyjny przeznaczony na wiele lat.

Finanse państwowe

Każde państwo posiada własne finanse, które pozyskuje głównie za pomocą podatków nałożonych na obywateli. Każdy kto pracuje płaci podatki i od każdej kupionej czy sprzedanej rzeczy trzeba zapłacić podatki. Dzięki tym pieniądzom państwo stać na utrzymanie swojej administracji i urzędów, w których pracują osoby odpowiedzialne za sprawne funkcjonowanie kraju. Oprócz tego dzięki finansom państwowym możliwe jest utrzymanie instytucji państwowych takich jak służba zdrowia, służby porządkowe, czy edukacja. Wszystkie szkoły państwowe istnieją dzięki publicznym pieniądzom, za które opłaca się nauczycieli. Dzięki temu każdy obywatel ma prawo i obowiązek chodzenia do szkoły podstawowej i średniej. A jeśli chce dalej kontynuować naukę, to państwo mu to umożliwia w sposób bezpłatny. Dzięki finansom państwa, w momencie kiedy potrzebujemy opieki zdrowotnej, mamy to zapewnione i nie musimy za to płacić ponieważ gwarantuje nam to nasza konstytucja i prawo naszego kraju. Usługi publiczne powinny zawsze być bezpłatne.