Komisja Nadzoru Finansowego (KNF)

KNF to centralny organ administracji państwowej sprawujący nadzór nad finansami państwa.

Komisja powstała 19 września 2006 r. na mocy ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym, przejmując dotychczasowe kompetencję Komisji Papierów Wartościowych i Giełd, Komisji Nadzoru Ubezpieczeń i Funduszy Emerytalnych, Komisji Nadzoru Bankowego.

Kontroluje ją bezpośrednio premier, który powołuje Przewodniczącego KNF na okres 5 lat oraz jego dwóch zastępców.

Członkami są: Minister Finansów lub jego przedstawiciel, Minister Pracy i Polityki Społecznej lub jego przedstawiciel, Prezes lub Wiceprezes Narodowego Banku Polskiego, przedstawiciel prezydenta.

KNF sprawuje kontrolę nad całością rynku finansowego, ubezpieczeniami, emeryturami i rentami, do jej obowiązków należą działania dla prawidłowego funkcjonowania tego rynku oraz jego konkurencyjności. Podejmowanie działań edukacyjnych i informacyjnych z działania rynku finansowego, udział w przygotowywaniu projektów aktów prawnych w zakresie nadzoru nad rynkiem finansowych, emerytalnym i ubezpieczeniowym oraz rozstrzyganie sporów między instytucjami i osobami działającymi na tym rynku lub będącymi jego uczestnikami. Szczególnie dotyczy to umów zawieranych pomiędzy instytucjami nadzorowanymi przez Komisję a odbiorcami ich usług.

Jej kompetencje nie obejmują ZUS, KRUS, SKOK, Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego oraz ubezpieczeń w NFZ.

Sprawuje nadzór nad instytucjami zgodnie z ustawa o Prawie bankowym, ustawie o Narodowym Banku Polskim, ustawy o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających. Nadzór emerytalny sprawuje na mocy ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, ustawy o pracowniczych funduszach emerytalnych, ustawy o indywidualnych kontach emerytalnych i nadzorze ubezpieczeniowym i emerytalnym oraz Rzeczniku Ubezpieczeniowym.

Publikuje miesięczne, kwartalne i roczne dane o funduszach emerytalnych, informacje o członkach OFE i składkach przekazywanych do ZUS, dane z raportów finansowych OFE i PTE. Stopach zwrotu OFE ustalanych na okres 36 miesięcy pod koniec marca i września każdego roku, od 28 września 2001 r. do 30 września 2010 r. Także o jednostkach rozrachunkowych OFE, transferach i losowaniach ZUS.

Wieloletni Plan Finansowy 2011-2013

W sierpniu 2010 roku rząd przyjął Wieloletni Plan Finansowy Państwa, którego pierwsze skutki odczuliśmy już na początku 2011 r.

Najwięcej kontrowersji wzbudzała i wzbudza zmiana stawek VAT na 5%, 8% i 23%.

Przewidywany deficyt na 2011 r. ma wynieść 45 mld zł, w 2012 40 mld zł, w 2013 30 mld zł. Dalej rząd przewiduje wzrost PKB w latach 2011-2013 w tempie: 3,5% w 2011, 4,8% w 2012 i 4,1% w 2013.

W tym czasie planowany jest spadek bezrobocia, w 2011 r. ma wynieść 9,9%, w 2012 8,6%, w 2013 7,3%.

Natomiast dług publiczny będzie wynosił w poszczególnych latach 54,4% PKB, 54,6% PKB, 53,7% PKB.

Dochody skarbu państwa mają wynosić: 268,2 mld zł w 2011 r., 290,7 mld zł w 2012 r., 304,2 mld zł w 2013 r., wydatki będą rosły średnio o 4-1,1% w okresie trzech lat.

Cechą charakterystyczną polskiego budżetu jest duży udział wydatków publicznych, wynoszący nawet 45% PKB, co jest spowodowane współfinansowania projektów unijnych i wpływu środków z Unii do budżetu. Wartości te powinny być niższe w porównaniu do poziomu rozwoju gospodarczego, dlatego Minister Finansów zaproponował wydatkową regułę dyscyplinującą, wprowadzającą oszczędności. Maksymalny wzrost wydatków elastycznych ma zostać utrzymany na poziomie 1% powiększonego o inflację.

Plan zakłada systematyczny wzrost dochodów z podatków i w kolejnych latach należy się spodziewać ich dalszego podniesienia jako dodatkowego mechanizmu zabezpieczenia finansów (podwyżka może być wprowadzona na maksymalnie 3 lata).

Nie przewiduje się sytuacji, w której dług publiczny przekroczy 55% w relacji do PKB, oznacza to że prawdopodobnie VAT nie zostanie podniesiony o kolejne punkty.

Według planu pożyczki Skarbu Państwa obejmujące deficyt budżetowy i deficyt budżetu środków unijnych oraz refundację części składek przekazywanych przez ZUS do OFE spadną do 38,6 mld zł do 2013 r. co przyniesie znaczne oszczędności. Z drugiej strony różnicę mają pokryć prywatyzacje czyli wyprzedaże majątku Skarbu Państwa, co nie jest dobrą wiadomością. Przede wszystkim będzie to sprzedaż akcji PZU S.A. i PKO BP S.A.

Inflacja w 2011 r. ma wynieść 2,3% a w dwóch kolejnych latach 2,5%, równocześnie przewiduje się wzrost płac w gospodarce narodowej.

Nie należy spodziewać się podwyżek w sferze budżetowej a nawet ograniczeń wzrostu funduszy dla tej części administracji państwowej.

Plan będzie co roku aktualizowany przez rząd, na dwa miesiące od dnia ogłoszenia ustawy budżetowej.