Problemy finansowe Polski i świata

Deficyt finansów publicznych w Polsce nie przedstawia się optymistycznie. Po odjęciu ewentualnych wahań cyklicznych w procencie potencjalnego PKB, plasuje się jako jeden z najwyższych na świecie, a z całą pewnością jest wyższy od deficytu lepiej rozwiniętych gospodarek światowych jak Francja, Hiszpania, Portugalia czy Japonia.

Występuje silna presja aby podkreślać kwestię braku równowagi finansowej na rynku kapitałowym świata, zawierać porozumienia w typie La Plaza i naciskać na Chiny w celu wzmocnienia waluty. Chiny tymczasem podjęły decyzję o powiązaniu juana z dolarem, wprawdzie po tej decyzji juan umocnił się o 0,5%, ale później nastąpił spadek świadczący o potrzebie stabilizacji kursu.

Trwa dyskusja nad sposobami wyjścia z pakietów pomocowych, prowadzących do ogromnego zadłużenia a w konsekwencji dużego deficytu w finansach publicznych. Może to z kolei doprowadzić do pogorszenia kondycji gospodarki światowej, dlatego działania mogące skutkować zmniejszeniem popytu, powinny być rekompensowane pobudzeniem koniunktury w innych sektorach. USA od dłuższego czasu naciska na Niemcy, aby starały się zbilansować gospodarkę europejską, nie zmniejszając popytu.

Niemiecki minister finansów Wolfgang Schäube podkreśla konieczność zmniejszenia deficytu finansów publicznych Niemiec, aby gospodarka mogła się rozwijać i napędzać inne w Europie. W tym punkcie zarysowały się różnice zdań z Francją, Niemcy dążą do planowanego zbilansowania działań, a Francja do opóźnienia procesów, tak aby uniknąć następnych gwałtownych wystąpień społecznych na tle zaostrzenia polityki fiskalnej.

Specjaliści zapewniają z kolei że obniżki wydatków lepiej wpływają na zaufanie konsumentów do inwestorów, w konsekwencji także szybciej redukując wysokość deficytu i długu do bezpiecznego poziomu. Na tym tle także uwidaczniają się różnice pomiędzy Francją a Niemcami, którzy planują większe oszczędności i spadek deficytu.

Budżet w Wielkiej Brytanii został przedstawiony przez rząd jako dążenie do obniżki deficytu o 113 mld funtów przez podwyżkę VAT z 17,5% do 20 i 28% od zysków kapitałowych, płaconych przez zamożnych podatników.

Z kryzysem finansowym boryka się Hiszpania, która wszelkimi sposobami szuka środków na obniżenie deficytu o 2,5 mld. Podobnie jest w USA gdzie rynek nieruchomości notuje rekordowy kryzys a bezrobocie rośnie.

Redukcję wydatków i obniżenie deficytu planują Grecja, Irlandia i Islandia.

Postawa Brukseli w sprawie polskiego długu

Podczas debaty nad zmianą ustawy o systemie emerytalnym i OFE, często powołuje się stanowisko Komisji Europejskiej w tej sprawie.

Sposób liczenia naszego długu i deficytu nie zmieni się nawet jeżeli w wyniku reformy do OFE nie będzie przekazywana gotówka a tylko obligacje emerytalne skarbu państwa.

Polska jako kraj, który zdaniem komisarza do spraw budżetu Janusza Lewandowskiego przeprowadza najdroższą reformę emerytalną w sensie przekazu na rzecz funduszy, i w ten sposób ujawnia swój dług w innych państwach ukryty, może ubiegać się o specjalne traktowanie ze strony Komisji Europejskiej w zakresie oceny sytuacji w budżecie. Dotyczy to oceny w trakcie procedury nadmiernego deficytu, przeprowadzanej w odniesieniu do państw, których deficyt przekroczył 3% PKB.

Latem ubiegłego roku Polska wraz z 9 innymi państwami wystosowała apel o trwałe rozwiązanie gwarantujące, że transfery składek do OFE nie powiększą długu i deficytu publicznego. Chodziło o to aby kraje przeprowadzające kosztowne reformy emerytalne nie były w gorszej sytuacji, niż te które tego nie zrobiły.

Koszty OFE obliczane są na wysokość 1,8% PKB, udział w polskim zadłużeniu na 18%, nasz dług wynosi ponad 50%.

Według ustaleń UE kraje mające poniżej 60% PKB długu publicznego mają prawo do deficytu wyższego niż 3% PKB ustalonego w Polsce jako limit dyscyplinujący finanse publiczne. Dokument podpisany w zeszłym roku zakłada deficyt bliski 3% po obliczeniu odpowiednich czynników, w tym reformy emerytalnej.

Zdaniem Janusza Lewandowskiego pozwoli to nie nakładać procedury nadmiernego deficytu na kraj z deficytem nieco wyższym niż 3% przy zadłużeniu poniżej 60% PKB. Specjalne traktowanie krajów przeprowadzających reformy jest kwestią nadal otwartą. Podobną reformę systemu emerytalnego polegającą na wprowadzeniu drugiego filaru przeprowadziły np. Węgry i niektóre kraje nadbałtyckie.

Zdaniem Komisji Europejskiej reformy emerytalne różnie wpływają na statystykę budżetową, najczęściej ją pogarszając. Powinny jednak zostać przeprowadzone, dlatego także odwroty od tych rozwiązań należy uwzględniać.

Jak powiedział Janusz Lewandowski, najlepszym rozwiązaniem w tym wypadku byłoby indywidualne negocjacje z poszczególnym krajem, ponieważ ze względu na przyjęte systemy wprowadzono droższe i tańsze reformy emerytalne.

Przeciętny człowiek siadający dzisiaj przed telewizorem nie może w czasie bloku reklamowego opędzić się od ilości proponowanych mu dóbr i usług. Często zdarza się iż w bloku reklamowym widzi on kilka produktów z tej samej kategorii i sam nie wie na co ma się zdecydować. Prawa rynku zezwalają na takie działanie a manipulowanie klientem przez reklamy jest związane z konkurencją która w polskim handlu jest jak najbardziej dozwolona. Każdy bowiem może produkować co chce i jak chce oraz swój produkt sprzedawać na rynku który bazuje na gospodarce wolnorynkowej. Dla konsumenta to sytuacja dobra bowiem rywalizacja producentów na pewno prowadzi do spadku cen a co za tym idzie do możliwości zakupu dobra o wysokiej jakości po niższej cenie. Ekonomia dopuszcza zjawisko konkurencji i wyróżnia system dóbr które niejako z konkurencją są bardzo ściśle powiązane. Tak więc wyróżniamy na rynku dobra komplementarne oraz dobra substytucyjne które są od siebie bardzo ściśle zależne.

Hipermarkety nastawione na masowe sprzedaże produktów mogą pozwolić sobie na obniżenie cen tylko dlatego że kupując w ogromnych ilościach produkty od hurtowników również i od nich mogą zażądać i zazwyczaj otrzymują spore rabaty. Niskie ceny powodują że hipermarkety mają stałych klientów i mogą w ten sposób generować ciągłe i coraz wyższe zyski. Warto więc mieć przemyślany plan działania i należy bardzo dobrze prześwietlić konkurencję w celu znalezienia luk na których dałoby się w jakiś sposób dorobić i ubić jeszcze większe dochody. Taka taktyka supermarketów według ekonomistów jest bardzo ważna z punktu widzenia gospodarki. Jeżeli ludzie masowo kupują produkty wybierając zakupy w supermarketach gdzie wszystko jest tańsze gospodarka zyskuje bowiem im niższe ceny sprzedaży danego produktu tym ma on większość wartość dla całego rynku w danym państwie. Podobna sytuacja ma się jeżeli chodzi o produkty które wytwarzane są przez przedsiębiorstwa tylko na eksport.

Dobra substytucyjne to towary i usługi które działają obok siebie w pewnym sensie są niezależne. To właśnie ilość dóbr komplementarnych powoduje zapchanie się rynku. Dobra komplementarne to takie które służą do robienia tego samego nie różniące się praktycznie składem ale mające osobnych zwolenników. Dla przykładu dobrami substytucyjnymi i są masło i margaryna bowiem każdy z nas używa co dzień rano jednego albo drugiego i oba te produkty służą do smarowania pieczywa. Okazuje się że na rynku istnieje mnóstwo takich produktów które noszą znamię dóbr substytucyjnych. Innym przykładem będzie tutaj długopis czarny lub niebieski. Oba służą do pisania a to który kupimy zależy tylko i wyłącznie od naszego widzi mi się bowiem zarówno tym jak i tym będziemy mogli napisać ten sam list załóżmy. Rynek dóbr substytucyjnych działa w bardzo prosty sposób jeżeli wzrasta zapotrzebowanie na danych produkt na przykład masło to automatycznie spada na drugi. Wzrasta na margarynę spada na masło.

Doba substytucyjne wynika więc z tego są dobrami które są zamienne i rezygnując z jednego przechodzimy na drugi dzięki czemu nie odczuwamy praktycznie żadnej zmiany bowiem produkty i tak służyły i służyć będą do tego samego. Inaczej jest z dobrami komplementarnymi gdzie istnieje symbioza. Towary komplementarne to takie które nie istnieją bez siebie albo ich użytkowanie w stu procentach nie jest możliwe bez obecności któregoś z nich tak jest na przykład w przypadku samochodu i kół lub opon jak kto woli. Nic nie przyjdzie nam z tego że mamy samochód jeśli nie ma kół i tak nie będziemy mogli nim jeździć. Par takich istnieje mnóstwo i świadczy to o tym że producenci na rynku cały czas muszą ze sobą współpracować. Dobrami komplementarnymi steruje trochę inna zależność niż substytucyjnymi. Jeżeli wzrasta zapotrzebowanie na przykład na samochody to automatycznie wzrasta również zapotrzebowanie na wymagane dobro jakim są koła. Dobra komplementarne nie wykluczają się a raczej współpracują i uzupełniają się nawzajem.

To co kupujemy, za ile możemy kupić określa państwo sprawujące nad nią pieczę. Ze szczególnym zainteresowaniem należy patrzeć na gospodarkę gdyż to ona wyznacza kierunki zmian cen towarów i usług. Podział geograficzny przypomnijmy więc to małe giełdy regionalne większe giełdy krajowe i giełdy mające ogromny zasięg obejmujący wiele państw czyli giełdy międzynarodowe. Cechami charakterystycznymi tych giełd jest to że za równo możemy tutaj sprzedawać jak i kupować wszelakiego rodzaju towary. Ponadto giełdy towarowe to przede wszystkim jednorodność i to nie tylko ze względu na rodzaj obrotu a także na rodzaj uczestniczących podmiotów . Makler ma za zadania kupić akcje za określoną kwotę ubić zysk i je sprzedać z czego otrzymuje ustalony procent transakcji. Klienci giełdowi albo dążą do uzyskania jak największego dochodu po przez kupno a następnie sprzedaż akcji albo kupują je na stałe . Warto przewertować giełdy i dopiero wówczas podjąć decyzję o zakupie akcji.

System bankowy w Polsce ma dosyć prostą i przejrzystą budowę. Podstawową instytucją jest tutaj Narodowy Bank Polski który pod swoimi skrzydłami ma wszystkie banki komercyjne udzielające kredytów i rozliczające transakcje pieniężne pomiędzy podmiotami działalności gospodarczej. Podstawowym organem narodowego banku polskiego jest rada polityki pieniężnej. Na czele narodowego banku polskiego stoi natomiast prezes. Prezes narodowego banku polskiego mianowany jest na sześcioletnią kadencję  i jest osobą mianowaną przez sejm naszego państwa. Prezes narodowego banku polskiego pełni również funkcje prezesa rady polityki pieniężnej i po ukończeniu kadencji dopiero po okresie sześciu lat może ponownie ubiegać się w jakiś sposób o reelekcję. Rada polityki pieniężnej jest nie jako najwyższą władzą w narodowym banku polskim i to ona głównie podejmuje decyzję o zwiększeniu czy też zmniejszeniu ilości emisji pieniądza na rynek. Decyzje te podejmuje dziewięciu członków którym przewodniczy prezes NBP.

Takie działania marketingowe to przede wszystkim świadome oszukiwanie konsumenta. Klienci widzący reklamę czy też ogromne przeceny i obniżki nie są w stanie oprzeć się jej działaniu i udają się prędzej czy później na zakupy. A tam nie zwracają już uwagi na jakość produktów ale przede wszystkim na cenę. I to świadczy o tym iż firmy w sowich działaniach marketingowych powinny stawiać właśnie nie na jakość a na cenę i ilość. Bo widać wyraźnie że w przypadku obniżki w danym sklepie w którym nawet nie kupujemy zazwyczaj a pozostaniu cen na danym poziomie w naszym ulubionym i tak udamy się do tego z obniżkami. Producenci szybko reagują na takie sytuacje na rynku i sami wysuwają kontra promocje wobec promocji swoich rywali tak aby były one nadal opłacalne i aby odciągnęły chociaż trochę konsumentów od konkurencji. Działania marketingowe to niestety wpływanie i manipulowanie gustami konsumentów. Ten kto będzie robił to najlepiej ma największe szanse na przetrwanie na rynku.

Giełda to ryzyko ale także i szansa na ogromne zyski. Obsługa papierów wartościowych jest prosta. Ważne jest to że te działania podejmuje tyko osoba imieniem i nazwiskiem znajdująca się w dokumencie. Czeki tracą popularność jednak wciąż pozostają w obiegu jako sposób na przekazanie gotówki. Oprócz nich istnieją jeszcze inne mniej popularne papiery wartościowe działające na rynku. Rodzajów papierów wartościowych jak widać jest bardzo wiele postarałem się w krótki sposób je omówić pomijając ogrom innych mniej ważnych. Teraz pora na pojęcie bardzo ważne a mianowicie rachunkowość. Bez rachunkowości najprawdopodobniej nie było by możliwe normalne funkcjonowanie żadnego przedsiębiorstwa. To dzięki niej księgowi posiadają zdolność prowadzenia ksiąg wieczystych i zapewniają przedsiębiorstwom informacje dotyczące ich działalności dzięki czemu możliwa jest szybka reakcja. Rachunkowość w ekonomii to ogrom liczb i wzorów które niezmiernie ciężko jest zapamiętać.

Czek

Posługiwanie się czekami jest bardzo proste. Czek to dokument który wystawiany jest przez osobę która posiada konto w banku i uprawnia nas o ile widnieją na nim nasze dane do odbioru z rachunku bankowego zleceniodawcy określonej przez niego na dokumencie kwoty. To bardzo szybki i łatwy sposób przeprowadzania transakcji bezgotówkowych. Do znanych nam jeszcze papierów wartościowych na pewno zalicza się weksel. To dokument w którym zleceniodawca zobowiązuje się że dane zobowiązanie czyli kwotę jaką ma otrzymać odbiorca weksla zapłaci za niego inna osoba. Podobnym papierem wartościowym do weksla są obligacje które działają na zbliżonej zasadzie z tym że tutaj ten kto emituje obligacje jest zobowiązany do wypłacenia określonej kwoty temu kto akcję posiada. W przypadku obligacji inny system nie byłby dopuszczalny gdyż obligacje często zmieniają swoich właścicieli gdyż są odsprzedawane i kupowane stąd też w obliczu tych zmian ciężko byłoby później rościć korzyści majątkowe od tej czy innej osoby.

List zastawny

Z mniej popularnych rodzajów papierów wartościowych warto nadmienić list zastawny który ma charakter hipoteczny. Wystawiany jest on zazwyczaj przez banki i w zamian za gotówkę jaką otrzymujemy od banku hipotetycznego oddajemy w zastaw jakaś wartość materialną. Najczęściej w przypadku listów zastawnych w grę wchodzą posiadane przez nas nieruchomości czyli dom czy tez lokale w jakich na przykład działa nasza firma. Kolejnym typem papieru wartościowego jest konosament. To pojęcie wiąże się przede wszystkim z działaniami pieniężnymi i towarowymi prowadzonymi na morzu. Tego typu dokumenty wydaje się po to że po ich przekazaniu w porcie zobowiązani są do oddania nam towaru na jaki został wystawiony nasz morski czek przewozowy. Jednym z bardziej znanym papierów wartościowych jest również akcja. Akcje kupowane są najczęściej przez osoby które chcą wejść w poczet spółki i przez zakup akcji posiąść część jej kapitału i majątku aby mieć udziały w danej firmie.

Ekonomi jak już zdążyliśmy się zorientować to nie tylko masa i szereg pojęć. Są one czasami banalne proste a czasem niestety dla zwykłego poczciwego obywatela bardzo skomplikowane i trudne do zrozumienia. Jednak ekonomia to nie tylko pojęcia to także wiele innych zagadnień w których spotykamy się już nie z suchą teorią a z faktami i musimy dać coś więcej od siebie i wykonać pewne czynności aby osiągnąć w danym problemie jego rozwiązanie i zamierzony cel. Ekonomia to także szeroko pojęta analiza, przybliżanie tego co może się stać a także często bardzo skomplikowane obliczenia. Ekonomia ma wiele wspólnego z matematyką. Tutaj często tak jak w matematyce będziemy posługiwać się skomplikowanymi wzorami i czynnościami które dopiero po wielokrotnym wykonaniu uda się nam przyswoić. Tak więc jak już łatwo się zorientować ekonomia to również rachunki a ta gałąź ekonomii nazywana jest rachunkowością. Rachunkowość jest nie zwykle ważną dziedziną współpracującą z ekonomią.

Rodzaje papierów wartościowych

Typ pierwszy czyli papiery wartościowe ze względu na aspekt prawny to również powszechnie znane wszystkim obligacje a także papiery wartościowe towarowe które mają charakter nie pieniężny a właśnie wyznaczane są w postaci towarów. W przypadku charakteru wystawiającego mamy do czynienia z papierami wartościowymi imiennymi przykładem tego jest zwykły przelew wykonywany z banku do banku, na okaziciela- dodatkowo będzie mam potrzebny dokument uprawniający do posługiwania się tymi dokumentami a także papiery wartościowe na zlecenie czyli na polecenie otrzymane od właściciela danego dokumentu. Istnieje bardzo wiele przykładów papierów wartościowych jednak ludzie często nie zdają sobie sprawy z tego jak dany dokument wygląda a co gorsza jak się nim posługiwać. Pierwszym i chyba podstawowym papierem wartościowym jest czek. Czeki mają coraz mniejsza popularność

Jeżeli już zapoznamy się  z mechanizmami działalności danej giełdy i nasz wybór padnie na udział w działaniach giełdy papierów wartościowych wypada nam zastanowić się nad tym czy wiemy czym są owe papiery wartościowe i czy mamy wystarczające wiadomości na temat tego z czym w naszej maklerskiej karierze przyjdzie nam się stykać. Analizując rodzaje giełd padło również stwierdzenie że pieniądze mogą posiadać bardzo różny charakter i posiadają formy takie jak gotówkowa i bezgotówkowa. Pieniądz to przede wszystkim jednostka obrachunkowa przyjęty powszechnie w danym państwie miernik wartości oraz wskaźnik bogactwa. Jednak ludzie co raz częściej w wyniku znaczących wahań złotówki decydują się na postępowanie które objawia się przechowywaniem pieniądza w postaci papierów wartościowym. Papiery wartościowe są zwykłymi zapisanymi na papierze dokumentami które zawierają w sobie różnego rodzaju klauzule które opisują dozwolone operacje jakie może wykonać z nimi posiadający.

Osoba będąca właścicielem papierów wartościowych zazwyczaj może po prostu je sprzedać bądź też przeprowadzić transakcję w której efektem będzie jakiś zastrzyk gotówki. Nie wolno jednak zapominać że nie ma tutaj mowy o jakimś pośrednictwie nie zaleconym czyli sprzedaży akcji bez zgody jej właściciela. Właściciel to osoba znajdująca się pod tą frazą na danym dokumencie. Papiery wartościowe to na pewno rodzaj pieniądza w formie bezgotówkowej określanej również przez ekonomistów na całym świecie jako pieniądz w szerokim znaczeniu. Papiery wartościowe to swego rodzaju alternatywa dla pieniądza i przechowywania bogactwa. Jeżeli zakupimy stabilne akcje wówczas możemy być pewnie że nasze pieniądze będą dobrze pracować i staniemy się ludźmi bogatszymi niż w przypadku gdybyśmy przechowywali te środki w formie zwykłej gotówki. Papiery wartościowe tak jak na przykład giełdy możemy podzielić na dwa typy. Jeden z nich to patrzenie na te dokumenty z poziomu prawa czyli na przykład czeki czy też obligacje.

Finanse publiczne

Finanse publiczne możemy z grubsza nazwać przeciwnymi finansami do tych, które nazwiemy finansami prywatnymi. Finanse publiczne to generalnie finanse, które należą przede wszystkim do takich instytucji jak Urząd Miasta, Urząd Gminy, Zarząd Powiatu czy Sejmik Województwa. To przede wszystkim takie instytucje decydują o tym, jak wydane zostaną pieniądze publiczne – czy będą one zainwestowane w użyteczność publiczną, czy też może pozostaną niewydane na koncie. Budżety gmin i powiatów z reguły przewidują wydanie pewnej kwoty w ramach limitu rocznego, dlatego też często rozpisują konkursy na granty dla różnych instytucji, co przewidują także ich budżety ustalone na dany rok, czy tez dofinansowania, jakie otrzymują z Unii Europejskiej. Finanse publiczne są kontrolowane przez szereg różnych instytucji, z których żadna nie ma prawa do decydowania o tym, w jaki sposób zostaną one wydane. Finanse publiczne powinny służyć naszemu dobru wspólnemu i na takie cele powinny zostać spożytkowane.

Polityka finansowa

Polityka kraju w sprawie inwestycji finansowych także powinna być niezwykle wyważona i ostrożna. Jak przekonaliśmy się ostatnio, całkiem niedawno na przykładzie Islandii, Grecji i Hiszpanii – całkiem łatwo jest postawić kraj w stan bankructwa. Powinien nas przykład tych krajów przestrzec i skłonić do przemyślenia tego, jak planujemy budżet państwa i czy rezerwy, jakie pozostawiamy w Skarbie Państwa są wystarczające w razie nagłej potrzeby. Ponadto polityka finansowa powinna zająć się także inflacją oraz oprocentowaniem inwestycji państwowych – nie powinny być one tak wysoko oprocentowane, jak kredyty dla zwykłych obywateli. Banki powinny być bardziej skłonne użyczać pożyczek dla Skarbu Państwa. Ponadto Skarb Państwa musi dbać o to, by wciąż powiększająca się dziura budżetowa nie przesłoniła całej reszty wydatków, tak, aby nie okazało się w końcu że sięgamy po pieniądze do kieszeni, która ma na dnie wielką dziurę, przez którą wszystko ucieka w przestrzeń kosmiczną. Dziura budżetowa musi zostać załatana.